Zien we wel wat we waarnemen?

Leestijd ongeveer: 5 minuten
Over waarnemen zijn vele boeken volgeschreven en vele filosofen en andere wetenschappers doen er nog dagelijks studie naar.

Ik wil het niet zo ingewikkeld maken, maar ik wil je toch ook wel een klein beetje uitdagen.
Het heeft alles te maken met een thema van deze site.
Anders waarnemen en de verschillen die dat oplevert als je met een bepaalde focus observeert.

Vandaar  de opmerking zien we wel wat we waarnemen.

Iedereen observeert en vormt een beeld van wat wordt waargenomen.
Dat beeld wordt dan ook direct voor waar aangenomen. tenminste data is voor mij over het algemeen wel zo, en voor velen die ik ken ook.

Eigenlijk is dat heel raar.

Als ik nu eens stap voor stap door het proces van kijken en beeldvorming bij de mens heen ga.
Dan zie ik dat een beeld door een kleine opening in het oog door een lens omgekeerd word geprojecteerd  op een regio van enkele millimeters. Die enkele millimeters doorsnede geven alleen in centrale punt een scherp beeld vooropgesteld dat alle onderdelen van het oog perfect functioneren.

optisch pad

Vervolgens komt de het bijzondere.
Het beeld wordt op het netvlies waar dit allemaal gebeurt door minuscule uiteinden van zenuwen omgezet in biochemische stofjes die uiteindelijk resulteren in een spanningsverschil die op een gegeven ogenblik groot genoeg is om een stroompje af te geven door een zenuw vezel. Dit gebeurt over een zeer groot aantal vezels

In het centrum van de macula lutea (gele vlek) die achter in het oog licht op het netvlies (retina) is de gevoeligheid voor kleur het grootst.
Meer naar de zijkanten wordt dit minder en is vooral de licht donker variatie nog meetbaar door de aanwezige cellen. Maar voor dat die licht gevoelige staafjes en kegeltjes cellen bereikt worden moet het licht eerst nog door een laagje zenuwvezels.
Het beeld wordt ondersteboven geprojecteerd op de retina, vervolgens in honderdduizenden verschillende stroompjes omgezet door evenzovele optische zenuwvezels. (diezelfde laag waar het licht eerst doorheen moest kruipen!)

 retina

Vervolgens komen de zenuwen van beide ogen bij een in een kruispunt en splitsen de vezels zich zodanig dat alle informatie van beeld dat links op de retina verschijnt naar de linker hersenhelft wordt getransporteerd en alles wat rechts op de retina naar de rechter hersenhelft wordt getransporteerd.

Links en rechts worden dus ook nog eens omgekeerd.

Deze vezels gaan voor het grootste deel naar naar het zogenoemde visuele schors in het achterhoofd.

optischpad plat www.emryologisch.nl waarnemen

Maar er gaan ook vezels naar andere delen van de hersenen, waar we onze perceptie voor taal hebben ontwikkeld en vormen kunnen en als gevolg van onze aangeleerde ervaring kunnen lezen.

In het visuele schors wordt van ieder vezel die beeld informatie stroompjes vervoert heel gestructureerd informatie over licht en donker bij elkaar gevoegd, waardoor licht donker contrasten gevormd worden.
Daaromheen liggen als een soort spiraal de velden voor kleur gerangschikt te zijn.
Deze hypothese is erg nieuw, en nog gebaseerd op onderzoek uit 2016 dat in Nature werd gepubliceerd, Zoals meestal het geval is dit onderzoek gedaan bij zoogdieren. Maar de vermoedens zijn heel groot dat het bij de mens ook ongeveer zo werkt.

Alles samenvattend worden visuele beelden volledig uiteen gerafeld en vervolgens weer op verschillende plekken in het brein gecombineerd.
Onze ervaring vertaalt deze informatie naar wat we zien.

Onze perceptie wordt door ervaring vertaald naar een concreet beeld.

We nemen dus van binnen uit naar buiten waar.
Het beeld wordt in onze cortex opgebouwd.

Een vraag die uit oude oosterse meditatie tradities komt…

Wappert de vlag echt in de wind of is het slechts een beeld van een vlag die wappert in de wind.

Vervolgens komt er nog een stelling op.
Wat je niet kent of nog nooit waargenomen hebt zie je ook niet.

Recentelijk onderzoek heeft aan getoond dat de kleur blauw door sommige natuurvolken niet gezien worden, en hier dus ook geen woord voor hebben. 

maar eerst even het filmpje over de ontdekkingen van het Max Planck instituut.

Er is dus een actie van ons brein nodig om beelden te structureren en opnieuw te creëren.
Nu weten we ook dat ieder individu een beetje anders gebouwd is. Iedereen op een andere manier leert. Dus dat ook iedereen op een andere manier de perceptie die in het brein wordt gevormd vertaald naar een concept dat herkent wordt. Deze herkenning is gebaseerd op hoe je hebt leren observeren.

Door ervaring weten we dus hoe een stoel eruitziet.
We zien iets en met onze ervaring toetsen we het model.

Een ander leuke uitdaging.

Kijk eens naar nevenstaand figuur? hexagon waarnemen www.embryologisch.nl

Wat zie je?

Afhankelijk van hoe je hebt leren kijken:
Zie je misschien eerst een platte zeshoek.
Anderen zullen direct een kubus die naar links of naar rechts helt onderscheiden.
Sommigen zien een piramide met een zeshoekige basis.
En misschien zie jij nog heel andere verbanden.

Nu gaat het vormen van beelden met kijken naar iets heel direct.

Het brein doet het zelfde als je vanuit je herinnering of fantasie een vorm oproept.

Er wordt vanuit de ervaring een beeld opgeroepen. Dit beeld is echter geen toetsing van je waarneming.
Nu is het zo dat beelden die met de fantasie gevormd zijn vanuit herinnering nooit geheel overeenkomen met wat je normaal gesproken ziet, althans dat lijkt voor het overgrote deel van de mensheid op te gaan.
Probeer uit je hoofd eens een 10 euro biljet te tekenen, je ziet het regelmatig, maar komt de beeltenis overeen?

Fantasie of herinneringsbeelden zijn beelden die het brein zelf maakt.het creative brein www.embryologisch.nl waarnemen
En de hersenen zijn oneindig creatief, die halen erbij wat je maar weet van het object dus ook wat niet relevant is.

Je actueel werkende brein kent het verschil niet tussen iets wat je daadwerkelijk waarneemt of wat fantasie is. Het verschil zit hem in de perceptie en de toetsing van de perceptie waarmee voorgaande ervaringen bevestigd en/of je beeld bijstelt.

Het brein is geen computer die heel exact herinneringen als bits en bites in een chip opslaat.
Het brein bouwt iedere keer weer beelden op die mogelijkerwijs opgebouwd kunnen worden.
Zie hier de gedachtestroom die ontstaat waar je zelf soms geen touw aan vast kunt knopen.

Het brein combineert en re-combineert signalen, chemische prikkels.

Dit resulteert in schier oneindige mogelijkheden.

Onze perceptie en ons ervaringsfilter herkent wat zinnig is voor ons dagelijks leven.

Hier vindt je een mooi verhaal van Robert Epstein over dit concept.
https://aeon.co/essays/your-brain-does-not-process-information-and-it-is-not-a-computer

Ik hoop dat je geprikkeld wordt om voor je zelf na te gaan wat waarheid voor jou betekent.
Dat iedereen een eigen waarheid heeft vanuit de eigen belevingswereld, vanuit de eigen cultuur, de opvoeding  de gemeenschap en heersende opvattingen.
Ofwel de waarheid is een dochter van de tijd zoals de oude grieken al verkondigden.

Veritas temporis filia

Alle opgedane ervaringen doen mee in de vorming van je wereldbeeld.
Mijn uitnodiging aan jou
Vraag jezelf zo nu en dan eens af:

Hoe kijk ik ?
Op welke manier neem ik nu waar?
Hoe is mijn focus.
Waar baseer ik mijn waarheid eigenlijk op?

what you see depends on who is in the seat www.embryologisch.nl waanemen

En toch blijft waarnemen een wonderbaarlijk fenomeen.
Kijk eens naar onderstaande tekst en zie hoe snel je begrijpt wat er staat.
het geeft aan tot wat voor creativiteit het brein in staat is om verbanden te herkennen en ervaringsaspecten in vorm mee te wegen in de interpretatie.
tekst interpretatie

Tot slot een onderzoek over het waarnemingsvermogen van creatieve mensen.
https://theconversation.com/people-with-creative-personalities-really-do-see-the-world-differently-77083#comment_1300478

http://www.businessinsider.com/what-is-blue-and-how-do-we-see-color-2015-2?international=true&r=US&IR=T

 

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *